Czego nie można jeść w ciąży?

Dlaczego prawidłowa dieta w ciąży jest istotna?

Dieta w ciąży jest jednym z najważniejszych czynników wpływających nie tylko na rozwój płodu, ale rzutuje i na zdrowie dziecka w dorosłym życiu ¹. Poprzez odpowiednio skomponowany jadłospis można wpływać nie tylko na samą masę urodzeniową noworodka, ale również – poprzez działania epigenetyczne – oddziaływać długofalowo na ²:

• funkcjonowanie układu nerwowego i szkieletowego dziecka w przyszłości,
• zmniejszenie ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, nowotworów, zespołu metabolicznego.

Do programowania płodowego dochodzi podczas rozwoju zarodka i płodu – w okresie uznawanym za krytyczny w procesie tworzenia tkanek i narządów. Koncepcja ta zakłada, że zaburzenia metaboliczne oraz nieprawidłowe odżywianie przyszłej mamy mogą mieć długofalowy wpływ na zdrowie dziecka – w tym ryzyko rozwoju chorób cywilizacyjnych ².

Czego nie można jeść w ciąży? Produkty niewskazane i niedozwolone

Wykluczenie niektórych produktów z diety ciężarnej ma na celu unikanie ekspozycji na określone czynniki ryzyka, które wpływają na zdrowie i prawidłowy rozwój dziecka. Chodzi przede wszystkim o patogeny przenoszone przez żywność, toksyny środowiskowe oraz substancje szkodliwe dla płodu.

Zastanawiasz się, czego nie można jeść w ciąży? Oto kilka podpowiedzi.

• Surowe i niedogotowane mięso

W ciąży unikaj tatara, krwistych steków, surowych wędlin dojrzewających czy niedopieczonego drobiu. Powodem jest ryzyko zakażenia Toxoplasma gondii, które może prowadzić do wrodzonej toksoplazmozy wiążącej się m.in. uszkodzeniami neurologicznymi i uszkodzeniami siatkówki u dziecka ³.

• Niepasteryzowane produkty mleczne

Tym, czego nie można jeść w ciąży, są niepasteryzowane wyroby mleczne (np. niektóre gatunki serów dojrzewających i pleśniowych oraz typu feta), ponieważ mogą być źródłem Listeria monocytogenes. Choć zdarza się to rzadko, zakażenie może skutkować przedwczesnym porodem czy ciężkim zakażeniem noworodka ⁴.

• Alkohol

Alkohol w ciąży należy bezwzględnie wykluczyć – nie istnieje bezpieczna dawka ani nie ustalono bezpiecznego trymestru dla jego spożywania. Ekspozycja płodu na ten czynnik może prowadzić do zaburzeń wzrostu, martwego urodzenia oraz FASD (Spektrum Płodowych Zaburzeń Alkoholowych) ⁵.

Ponadto warto z diety ciężarnej wykluczyć ryby o wysokiej zawartości rtęci (np. niektóre gatunki tuńczyka), surowych owoców morza i ryb wędzonych na zimno, wątróbkę (z uwagi na wysoką zawartość witaminy A). Dobrze jest ograniczyć też nadmierną ilość kawy oraz żywność wysokoprzetworzoną.

Jak wspomóc dietę w ciąży?

W związku z tym, że w okresie ciąży płód jest bardzo wrażliwy na dostarczane przez łożysko substancje, niedostateczna ilość składników odżywczych będzie prowadzić do modyfikacji procesów metabolicznych i hormonalnych ¹. Możesz więc wspomóc się suplementami diety, które zawierają składniki rekomendowane przez ekspertów z Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników. Niezbędne są tylko: kwas foliowy (najlepiej przy obecności aktywnej formy folianów), jod, DHA, witamina D3, cholina, witamina B6 i witamina B12 (jako kofaktory przemiany kwasu foliowego w foliany). Wszystkie te składniki zawierają suplementy diety Pueria – opracowane w oparciu o wytyczne PTGiP ⁶.

Źródła

1. Wnęk D. Jak powinna się odżywiać kobieta w ciąży. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/119755,jak-powinna-sie-odzywiac-kobieta-w-ciazy (dostęp: 30.04.2026).

2. Kimber-Trojnar Ż, Marciniak A, Patro-Małysza J, Marciniak B, Mielnik-Niedzielska G, Leszczyńska-Gorzelak B. Programowanie płodowe. Ginekologia i Perinatologia Praktyczna. 2018;3(2):58–63. doi:10.5603/gipp.59011.

3. Bacz A. Toksoplazmoza w ciąży. Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/63126,toksoplazmoza-w-ciazy (dostęp: 30.04.2026).

4. Witryna: https://www.mp.pl/pacjent/dieta/lista/62643,produkty-niewskazane-w-czasie-ciazy (dostęp: 30.04.2026).

5. Horecka-Lewitowicz A, Lewitowicz P, Adamczyk-Gruszka O, Skawiński D, Szpringer M. Objawy, przebieg i postępowanie w alkoholowym zespole płodowym. Studia Medyczne. 2013;29(2):195-198.

6. Witryna: https://pueria.pl/ (dostęp: 30.04.2026).

artykuł sponsorowany