Preparaty w formie maści na dolegliwości odbytu – jak wybrać odpowiednie rozwiązanie?

Kiedy maść będzie najlepszą formą podania leku?

Maści charakteryzują się specyficzną bazą, która tworzy na powierzchni skóry warstwę okluzyjną. Dzięki temu mogą zwiększać nawilżenie, wydłużać kontakt substancji aktywnych z miejscem aplikacji i jednocześnie chronić podrażnioną okolicę przed czynnikami drażniącymi¹.

Wybór między preparatami do smarowania a np. czopkami zależy przede wszystkim od lokalizacji problemu. Zatem na jakie dolegliwości warto ją zastosować w pierwszej kolejności?

Leczenie bolesnych zmian zewnętrznych

Maść okazuje się niezastąpiona, gdy zmiany chorobowe obejmują ujście kanału odbytu lub jego bezpośrednie sąsiedztwo. W przypadku guzków krwawniczych znajdujących się na zewnątrz kanału odbytu, preparaty w postaci maści mogą łagodzić ból, obrzęk i świąd hemoroidów².

Regeneracja uszkodzonego naskórka

Dolegliwościom proktologicznym często towarzyszą mikrourazy i pęknięcia skóry. Maść tworzy na nich barierę ochronną, która wspiera naturalne procesy naprawcze organizmu. Składniki takie jak hydrokortyzon działają miejscowo przeciwzapalnie i przeciwświądowo⁴.

Łagodzenie uporczywego świądu

Świąd bywa najbardziej dokuczliwym objawem zapalenia, a drapanie podrażnionej okolicy tylko pogarsza sytuację³. Preparaty miejscowe zawierające środek znieczulający mogą czasowo łagodzić dolegliwości bólowe związane z hemoroidami⁴.

Od czego zależą efekty terapii dolegliwości odbytu?

Jeśli zastanawiasz się nad tym, czy wybrać maść, żel czy może czopki na dolegliwości odbytu, zwróć przede wszystkim uwagę na skład i częstotliwość stosowania. Maść pozwala na elastyczne dawkowanie w ciągu dnia, co jest istotne, gdy ból powraca po każdym wypróżnieniu lub w trakcie chodzenia.

W części preparatów stosowanych miejscowo w dolegliwościach proktologicznych łączy się kortykosteroid, miejscowy anestetyk i składnik przeciwbakteryjny. Takie połączenie ma na celu jednoczesne zmniejszenie stanu zapalnego i bólu oraz ograniczenie ryzyka wtórnych zakażeń. Przykładem preparatu o takim składzie jest Proktosedon. Maść zawiera hydrokortyzon, cynchokainę, neomycynę i eskulinę⁵. Takie połączenie składników pozwala na jednoczesne zahamowanie obrzęku, wyłączenie bólu i ochronę przed zakażeniami bakteryjnymi, które w okolicach odbytu stanowią poważne zagrożenie i mogą znacznie wydłużyć cały proces leczenia. Co ważne, lek ten dostępny jest bez recepty także w postaci czopków.

Jeśli nie masz pewności, która postać leku najlepiej sprawdzi się przy Twoich objawach, poproś o radę farmaceutę w aptece lub udaj się do lekarza. Specjalista pomoże ocenić rodzaj zmian i podpowie, jakie składniki najszybciej wyciszą stan zapalny.

Bibliografia

1. Barnes TM, Greive KA. Vehicles for Drug Delivery and Cosmetic Moisturizers: Review and Comparison. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2021;14:187–201. PMCID: PMC8703425.

2. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK). Treatment of Hemorrhoids.

3. Jakubauskas M, Dulskas A. Evaluation, management and future perspectives of anal pruritus: a narrative review. Eur J Med Res. 2023 Feb 2;28(1):57. doi: 10.1186/s40001-023-01018-5. PMID: 36732860; PMCID: PMC9892672.

4. Nakhla N, Hospattankar A, Siddiqui K, Bridgeman MB. Improving Hemorrhoid Outcomes: A Narrative Review and Best Practices Guide for Pharmacists. Pharmacy (Basel). 2025 Jul 30;13(4):105. doi: 10.3390/pharmacy13040105. PMID: 40863702; PMCID: PMC12389048.

5. Charakterystyka Produktu Leczniczego: Proktosedon® maść doodbytnicza; Proktosedon® czopki doodbytnicze. Aktualna wersja zatwierdzona przez URPL.

artykuł sponsorowany